Płatnicy zryczałtowanego podatku cz. II

Zgodnie z definicją zawartą w OrdPU płatnik zobowiązany jest prawidłowo obliczyć podatek, pobrać go i odprowadzić na rachunek urzędu skarbowego we właściwym terminie. Płatnik zobowiązany jest także do sporządzania i przesyłania do urzędu skarbowego deklaracji oraz sporządzania i przekazywania podatnikowi informacji dotyczących dokonanych wypłat i pobranych podatków.

Przy obliczaniu i pobieraniu podatku ryczałtowego od wypłat z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, oprócz obowiązujących przepisów, płatnik powinien uwzględnić także fakt złożenia przez podatnika oświadczenia zgodnego z ust. la omawianego artykułu. Na mocy bowiem tego oświadczenia płatnik jest zobowiązany odstąpić od obliczania i poboru podatku od całości lub części dokonywanych wypłat. Zgodnie z art. 30 OrdPU, płatnik odpowiada całym swoim majątkiem za:

– podatek niepobrany – chodzi tutaj o przypadki, gdy płatnik nie dokonał pobrania należnego podatku lub dokonał poboru podatku w wysokości niższej niż należnej (w takiej sytuacji odpowiedzialność płatnika ograniczona jest jedynie do niepobranej części podatku). Płatnik będzie zatem ponosił odpowiedzialność również w przypadku wypłat należności na rzecz osób zagranicznych, które to należności, na mocy stosownych umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, opodatkowane mogą być według stawek niższych lub podlegają opodatkowaniu jedynie w kraju siedziby lub miejsca zamieszkania tych osób, w przypadku. gdy dokona on pobrania podatku stosując stawki wynikające z umów lub, zgodnie z tymi umowami, nie dokona pobrania podatku pomimo tego, że nie uzyskał on certyfikatu rezydencji podatnika1,

– podatek pobrany a niewpłacony.

Wpłaty na rachunek właściwego urzędu skarbowego pobranego podatku

Kwoty podatku ryczałtowego pobieranego przez płatnika wynoszą, co do zasady, 10%, 19% lub 20% kwoty należności (brutto) – zależnie od tytułu z jakiego dokonywana jest wypłata. W przypadku, gdy wypłata dokonywana jest na rzecz osób zagranicznych należy mieć na uwadze wysokości stawek podatku wynikających ze stosownych umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu – stawki procentowe przewidziane w tych umowach będą miały pierwszeństwo, o ile będą niższe od ustawowych, czyli korzystniejsze dla osób zagranicznych. Istnieje także możliwość pobrania podatku (według obowiązujących w PDOPrU stawek) jedynie od części należności. Ma to miejsce w sytuacji gdy podatnik przeznaczy część wypłaty na cele określone w art. 17 ust. 1 PDOPrU. Należy tu jednak pamiętać, że przesłanką uzasadniającą niepobranie podatku od tej części wypłaty jest fakt posiadania przez płatnika wypłacającego dywidendy lub inne kwoty wynikające z tytułu udziałów w zyskach osoby prawnej, oświadczenia złożonego przez podatnika najpóźniej w dniu dokonania wypłaty o przeznaczeniu tej części wypłacanej kwoty na określone przez ustawodawcę cele. Innym uzasadnionym powodem niepobrania podatku może być fakt pochodzenia podatnika z kraju, z którym Polska podpisała umowę w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu i która tak kształtuje wzajemne stosunki, że wyklucza pobór podatku od pewnego typu należności w miejscu ich źródła. Ponadto, zgodnie z art. 22 § 2 OrdPU, organ podatkowy może, na wniosek podatnika, zwolnić płatnika z obowiązku pobrania podatku, gdy jego pobranie zagraża ważnym interesom podatnika, a w szczególności jego egzystencji lub gdy podatnik uprawdopodobni, że pobrany podatek byłby niewspółmiernie wysoki do podatku należnego za rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy. Pobrany a nie- wpłacony – płatnik zobowiązany jest w terminach określonych w art. 26 ust. 2,3 i 6 do wpłaty na rachunek właściwego urzędu skarbowego pobranego podatku:

– w przypadku podatku pobranego od należności z tytułów wymienionych w art. 21 ust. 1 i art. 22 PDOPrU – do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu pobrania podatku:

– w przypadku podwyższenia kapitału zakładowego albo funduszu udziałowego – w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu rejestrowego o dokonaniu wpisu o podwyższeniu kapitału zakładowego, a w spółdzielniach od dnia podjęcia przez walne zgromadzenie uchwały o podwyższeniu funduszu udziałowego:

– w przypadku dochodu osiągniętego w wyniku podziału spółki – do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał dochód.

W razie niedopełnienia przez płatnika jego ustawowych obowiązków organ podatkowy wydaje decyzję o odpowiedzialności podatkowej płatnika, w której określa odpowiednio wysokość niepobranego lub pobranego, a niewpłaconego na konto organu podatkowego zryczałtowanego podatku.

Podatnik nie ponosi więc odpowiedzialności z tytułu niezapłacenia podatku

Zgodnie z brzmieniem OrdPU obowiązującym do 31.12.2002 r. płatnik odpowiadał również za pobranie podatku w wysokości niższej od należnej. Obecnie, pobranie podatku w wysokości niższej od należnej wyczerpuje przesłanki do ponoszenia przez płatnika odpowiedzialności z tytułu podatku niepobranego.

Co do zasady, podatnik nie ponosi więc odpowiedzialności z tytułu niezapłacenia podatku, jeżeli jego obliczenie i pobór były obowiązkiem płatnika. Oczywiście, nie ma mowy o braku odpowiedzialności podatnika w sytuacji, gdy płatnik nie pobrał podatku z winy podatnika. Tak więc jedynie w przypadku działania podatnika skutkującego brakiem poboru podatku – np. w przypadku złożenia przez niego wadliwego lub niezgodnego z prawdą oświadczenia o przeznaczeniu wypłacanych kwot – odpowiedzialność za ten stan rzeczy ponosi podatnik1.

W brzmieniu OrdPU obowiązującym do 31.12.2002 r. (art. 30 § 3 i 4), o ile płatnik nie pobrał od podatnika, przy wypłacie należności, zryczałtowanego podatku, w terminie roku od dnia dokonania wpłaty na podstawie decyzji organu podatkowego w sprawie niepobranego lub niewpłaconego podatku płatnikowi przysługiwało roszczenie wobec podatnika o zapłatę równowartości niepobranego podatku. Roszczenia tego dochodzi się w postępowaniu przed sądem powszechnym. Podstawę prawną stanowią przepisy KC dotyczące bezpodstawnego wzbogacenia. Ponieważ powyższe uregulowania art. 30 § 3 i 4 OrdPU nie były związane z realizacją należności publicznoprawnych (które to należności są przedmiotem regulacji OrdPU), gdyż dotyczyły roszczeń regresowych o charakterze cywilnoprawnym pomiędzy płatnikiem a podatnikiem ustawodawca usunął te uregulowania z OrdPU. Wystarczające w tym zakresie są bowiem unormowania KC dotyczące bezpodstawnego wzbogacenia – możliwe jest zatem wciąż wystąpienie płatnika z roszczeniem wobec podatnika o zapłatę równowartości niepobranego podatku2.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>